Sağlık Bakanlığı, son günlerde kamuoyunda tartışılan hantavirüs vakalarıyla ilgili beklenen yazılı açıklamayı yaptı. Bakanlık, Türkiye genelinde şu ana kadar herhangi bir hantavirüs vakasına rastlanmadığını duyurdu.
Süreç titizlikle takip ediliyor
Bakanlıktan yapılan açıklamada, virüsle ilgili gelişmelerin yakından izlendiği vurgulandı. Türkiye sınırları içerisinde herhangi bir bulguya veya pozitif vakaya rastlanmadığı belirtilirken, sürecin şeffaf bir şekilde takip edilmeye devam edeceği ifade edildi.
Açıklamada şu ifadelere yer verildi:
“Kamuoyuna yansıyan hantavirüs vakalarına ilişkin süreç, Bakanlığımız tarafından bilimsel esaslar doğrultusunda titizlikle takip edilmektedir. Ülkemizde henüz pozitif vaka tespit edilmemiştir. Vatandaşlarımızın yalnızca resmî makamlar tarafından yapılan açıklamaları dikkate almaları, kamuoyunda dolaşıma giren doğrulanmamış bilgilere karşı dikkatli olmaları önem arz etmektedir. Bakanlığımız; halk sağlığını tehdit edebilecek her türlü bulaşıcı hastalığa karşı; tarama, önleme, kontrol ve izleme çalışmalarını ilgili tüm birimleriyle kesintisiz şekilde sürdürmektedir.”
Hantavirüs nedir? Belirtileri, bulaşma yolları ve korunma yöntemleri
Son günlerde dünyadan gelen haberlerle gündeme oturan hantavirüs, kemirgenler (fareler ve sıçanlar) tarafından taşınan bir virüs ailesidir. Bu virüs insanlarda ciddi solunum yolu hastalıklarına ve böbrek yetmezliğine yol açabilmektedir .
Nasıl bulaşır?
Hantavirüs insanlara genellikle şu yollarla bulaşır :
- Enfekte kemirgenlerin idrarı, dışkısı veya tükürüğü ile kontamine olmuş tozların solunması (en yaygın bulaşma yolu)
- Kemirgen ısırıkları (nadir)
- Kontamine yüzeylere dokunduktan sonra ağız, burun veya gözlere temas edilmesi
Önemli not: Hantavirüs genellikle insandan insana bulaşmaz. Ancak Andes virüsü türünde, çok yakın temas ve uzun süreli kapalı alan birlikteliğinde nadir de olsa bulaş vakaları görülmüştür .
Hantavirüs hangi hastalıklara yol açar?
Hantavirüsler dünyada iki ana hastalık tablosuna neden olur :
1. Hantavirüs Pulmoner Sendromu (HPS) – Amerika kıtasında görülen formdur. Akciğerleri etkiler ve ölümcül olabilir. Ölüm oranı yaklaşık %38’dir.
2. Hemorajik Ateş ve Böbrek Sendromu (HFRS) – Avrupa ve Asya’da daha yaygındır. Böbrekleri etkiler ve kanamalara yol açabilir.
Belirtileri nelerdir?
Hantavirüs Pulmoner Sendromu (HPS) belirtileri, virüse maruz kaldıktan 1 ila 8 hafta sonra ortaya çıkar .
Erken belirtiler (grip benzeri):
- Yüksek ateş
- Şiddetli kas ağrıları (özellikle kalça, sırt ve omuzlarda)
- Baş ağrısı ve baş dönmesi
- Yorgunluk ve halsizlik
- Mide bulantısı, kusma, ishal
Geç belirtiler (4-10 gün sonra):
- Öksürük
- Nefes darlığı
- Göğüste sıkışma hissi
- Akciğerlerde sıvı toplanması
Uyarı: Nefes alma zorluğu yaşanması durumunda ACİL TIBBİ YARDIM alınmalıdır .
Kimler risk altındadır?
Aşağıdaki durumlarda risk artar :
- Fare istilası olan kapalı, havalandırılmayan alanlarda (kulübeler, barakalar, yazlıklar, çatı araları) temizlik yapanlar
- Tarım, inşaat, depo işçileri
- Kampçılar ve doğa yürüyüşçüleri
- Kırsal kesimde yaşayanlar
Önemli: Türkiye’de Sağlık Bakanlığı’nın açıklamasına göre şu ana kadar herhangi bir hantavirüs vakası tespit edilmemiştir. Bu nedenle paniğe gerek yoktur, ancak bilinçli olmak önemlidir.
Korunma yöntemleri
En etkili korunma, kemirgenlerle temastan kaçınmaktır :
Evde alınabilecek önlemler:
- Evdeki fare deliklerini ve çatlakları kapatın
- Yiyecekleri ağızları sıkıca kapanan kaplarda saklayın
- Çöpleri düzenli olarak ve kapalı bidonlarda atın
- Ev çevresindeki çalılıkları ve odun yığınlarını temizleyin
Fare pisliği temizliği yapacaksanız (çok önemli):
- Kesinlikle SÜPÜRMEYİN veya VAKUM YAPMAYIN (tozu havaya kaldırır)
- Önce alanı en az 30 dakika havalandırın
- Lateks eldiven ve N95 maskesi takın
- 1 ölçek çamaşır suyuna 9 ölçek su karıştırarak dezenfektan solüsyonu hazırlayın
- Pisliklerin üzerine bu solüsyonu püskürtün ve 10 dakika bekleyin
- Kağıt havluyla silin ve çift kilitli poşete koyarak çöpe atın
- Eldivenleri çıkardıktan sonra ellerinizi sabunla yıkayın
Tedavisi var mı?
Hantavirüs enfeksiyonunun spesifik bir tedavisi yoktur. Hastalar destekleyici bakım ile tedavi edilir :
- Solunum yetmezliği durumunda oksijen ve solunum desteği (entübasyon)
- Böbrek yetmezliği durumunda diyaliz
- Sıvı ve elektrolit dengesinin korunması